Komisja Dialogu Społecznego o nowelizacji przepisów ws parków narodowych

Okolice Muntowa

W poniedziałek, 17 grudnia br. w Starych Sadach koło Mikołajek odbyło się spotkanie warmińsko-mazurskiej i podlaskiej Komisji Dialogu Społecznego [KDS] „w celu omówienia aspektów prawnych, społecznych i gospodarczych w procedowanej zmianie do ustawy o ochronie przyrody”.

Poniżej program tego spotkania, w którym nie uwzględniono wnioskodawców projektu ustawy, a przypomnę (pisałem o tym wielokrotnie na blogu) jest to obywatelska inicjatywa ustawodawcza mająca na celu nowelizację przepisów dotyczących tworzenia i zmiany granic parków narodowych.

Program Komisji Dialogu Społecznego

Program Komisji Dialogu Społecznego

Spotkaniu w czterogwiazdkowym hotelu nad Jeziorem Tałty przewodniczyli wicewojewoda warmińsko-mazurski Jan Maścianica oraz wojewoda podlaski Maciej Żywno, a udział w nim wzięli także posłowie: Andrzej Orzechowski – PO, Jerzy Szmit – PiS, Tomasz Makowski i Adam Rybakowski – obaj z Ruchu Palikota, przedstawicielka Ministerstwa Środowiska oraz około 30 osób – głównie samorządowców. Choć tematem spotkania był obywatelski projekt nowelizacji ustawy o ochronie przyrody, to nie zaproszono (ba, nawet nie poinformowano o nim) nikogo ze strony społecznej.1 Nie otrzymałem zaproszenia na spotkanie, choć jestem uznanym przez marszałka sejmu przedstawicielem komitetu tej obywatelskiej inicjatywy ustawodawczej i mieszkam zaledwie 12 kilometrów od Mikołajek!

Tak więc połączone komisje dialogu społecznego miały wysłuchać li tylko zdania samorządowców – a więc przeciwników tej nowelizacji, ale poseł Tomasz Makowski, który wspiera nasz projekt, poinformował mnie o planowanym spotkaniu KDS i zaprosił bym mu towarzyszył. W ten sposób byłem jedynym na sali obrad przedstawicielem strony społecznej. Jestem współautorem projektu nowelizacji o którym dyskutowano, mimo to nie wykorzystano tej mojej nieoczekiwanej obecności, nie poproszono mnie o przedstawienie intencji, założeń i argumentów proponowanej nowelizacji, natomiast o założeniach obywatelskiego projektu oraz przebiegu prac legislacyjnych mówił Piotr Jakubowski, burmistrz Mikołajek, przeciwnik proponowanej zmiany przepisów.

Jego wypowiedź uzupełnił starosta hajnowski Władysław Pietroczuk, a następnie głos zabrali posłowie: Jerzy Szmit (który powtórzył, że jego partia jest przeciwna zmianie ustawy) oraz poseł Tomasz Makowski, który stwierdził: „Nie do przyjęcia jest dla mnie stanowisko nie bo nie. To nie może być powód, żeby wyrzucać do kosza obywatelski projekt ustawy”, podkreślając, że należy szukać kompromisu i zagwarantować gminom rekompensaty w przypadku utraty dochodów związanych z powstawaniem parków. Jego partyjny kolega, poseł Adam Rybakowski poinformował zebranych, że chce zorganizować w sejmie spotkanie przedstawicieli samorządów oraz dyrektorów parków narodowych z innych państw europejskich, by opowiedzieli oni o korzyściach płynących z istnienia u nich obszarów chronionych.

Po wyczerpaniu listy zaproszonych gości, w części przeznaczonej na dyskusję zabrałem głos. Zwróciłem uwagę, że nie jest to pierwsze spotkanie samorządowców dotyczące tej właśnie inicjatywie, i że na żadne z nich nie zostali zaproszeni jej autorzy i wnioskodawcy (co świadczy o charakterze takiego „dialogu społecznego”), a następnie pokrótce przedstawiłem cele i założenia nowelizacji oraz mity i przekłamania jej dotyczące (pochodzące właśnie z braku chęci wysłuchania argumentów „z pierwszej ręki”), nieco szerzej omówiłem natomiast towarzyszącą projektowi nowelizacji propozycję szczegółowego określenia procedury tworzenia parków narodowych (przygotowaną przez fundację ClientEarth, współpracującą z obywatelskim komitetem inicjatywy ustawodawczej).

Procedura ta, wykorzystująca doświadczenia szwedzkie, obejmuje trwające około 12 miesięcy 6 etapów tworzenia parków narodowych i zakłada między innymi przedstawienie analizy skutków społeczno-gospodarczych utworzenia parku narodowego (ze szczególnym uwzględnieniem korzyści i kosztów oraz skutków dla zatrudnienia, dochodów jednostek samorządu terytorialnego oraz konkurencyjności lokalnej gospodarki), plan działań informacyjnych i edukacyjnych skierowanych do lokalnych społeczności oraz gwarancję pełnej partycypacji, dającej wszystkim zainteresowanym podmiotom (stronie rządowej, samorządowej, społecznościom lokalnym, naukowcom i organizacjom społecznym) szansę wypowiadania się i wpływania na końcową decyzję. Jak wynikało z reakcji większość zgromadzonych na sali nie słyszała o takim projekcie, choć był on zgłoszony w sejmie już wiosną 2010 roku (dlaczego nie ma go na stronie sejmowej?).

Samorządowcy wypowiadali się generalnie za odrzuceniem naszej nowelizacji ustawy, przyjmując taktykę „nie jestem przeciw parkowi narodowemu, ale …” i dalej powtarzali to co zawsze, że parki hamują rozwój, że powodują bezrobocie, że to próba pozbawienia ich głosu i ograniczenia demokracji (choć wcześniej mówiłem, że takie przepisy jak proponujemy obowiązują obecnie w większości państw europejskich, w tym w Szwecji i Danii, które trudno uznać za „mało demokratyczne”).

Optymizmem powiało na zakończenie: podsumowując spotkanie wojewoda podlaski negatywnie ocenił prowadzenie dyskusji jedynie w gronie samorządowców, z pomijaniem przedstawicieli wnioskodawców i organizacji społecznych, postulując zakończenia mało merytorycznej dyskusji opartej na uprzedzeniach, oraz zaproponował utworzenia „okrągłego stołu” – na wzór tego zwołanego po konflikcie nad Rospudą, który pod przewodnictwem neutralnego mediatora oprowadził do porozumienia wszystkich stron, efektem czego jest realizowany już obecnie wariant alternatywny obwodnicy Augustowa. Również wojewoda warmińsko-mazurski mówił o potrzebie kontynuowania dialogu z udziałem strony społecznej i szukania kompromisu…

Co z tych deklaracji wyniknie? W związku z nadchodzącym Nowym 2013 Rokiem należałoby życzyć spełnienia tych postulatów! By w przyszłości można było tworzyć parki narodowe, a społeczności lokalne czerpały z tego tylko same korzyści!

Wesołych Świąt

Krzysztof Worobiec

1. Więcej na temat spotkania na stronach Gazety.pl.
Ten wpis został opublikowany w kategorii Mazurski Park Narodowy i oznaczony tagami , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.